Buffett'ın 2011'de Yaptığı Hatalar

Buffett’ın özelde hissedarlarına yazdığı fakat çok daha geniş kitlelere hitap etme aracı olarak kullandığı  mektuplarını özel kılan en önemli noktalardan biri her mektubunda samimiyetle ve dürüstçe hatalarından bahsetmesi. Bu seneki mektubunda, 2011’de etkisini gördüğü iki hatasından bahsediyor.
Bunlardan ilki Energy Future Holdings adlı elektrik dağıtım ve üretim şirketinin tahvillerinden etmiş olduğu zarar. Bir kaç sene önce yaklaşık 2 milyar dolar vererek aldığı tahvillerin çok büyük kısmını zarar olarak yazmış Berkshire. Buffett bu yatırımı büyük bir hata olarak nitelendiriyor. Şirketin geleceğinin önemli ölçüde doğalgaz fiyatlarına bağlı olduğunu ve gelecekteki doğalgaz fiyatlarının bu yatırımın nihai kaderini belirleyeceğini söylüyor. Buffett’ın yatırımı ile ilgili söylediği şu söz ise Buffett’ın zihin yapısı hakkında önemli ipuçları veriyor:  “Bu yatırımın sonucu ne olursa olsun, tahvilleri en başta alırken kâr/zarar olasılığını tamamıyle yanlış hesapladım.” Buffett  çoğu iyi yatırımcı gibi yatırım öncesinde hem zarar riskini (downside) hem de kâr olasılığını (upside) düşünüyor. Hatta en başta zarar riskini minimize etmeye çalışıyor diyebilirim. Buffett’ın bu yatırımının nihai kaderi de doğalgaz fiyatlarına bağlı ama Buffett sonucu beklemeden yatırımına notu çoktan vermiş durumda: Yatırımı dayandırdığı olasılık hesaplaması dolayısıyla satın almayı dayandırdığı argümanı çürük. Bu noktadan sonra  yatırımı kendini kurtarsa bile Buffett’ın kendine pay çıkaracağını düşünmüyorum. (Bu konu ile ilgili – http://en.wikipedia.org/wiki/Outcome_bias)
Buffett’ın bahsettiği ikinci hatası ise geçen sene yaptığı bir tahminle ilişkili. Buffett geçen sene, Amerika’daki konut sektöründeki canlanmanın yaklaşık 1 yıl içinde başlayacağını söylediğini ve bu tahmininde yanlış çıktığını belirtiyor. Kendi holdingindeki 5 şirketin de canlanmanın gerçekleşmemesi nedeniyle olumsuz etkilendiğini belirtiyor. Buffett bu noktada konut sektöründe canlanmanın kesinlikle gerçekleşeceğini söylüyor ve bunu basit bir matematikle destekliyor. Buffett şu anda yeni konut yapımının 600 bin civarında olduğunu ve bu rakamın yıllık yeni hane halkı sayısı olan 1 milyonun ( Amerika nüfusu x nüfus artış hızı / hane halkı büyüklüğü = 313 mn x 0,91% / 2,6)  altında olduğunu söylüyor. Alıcıların şu anda stoktaki fazlayı emdiğini ve eninde sonunda arz ( konut inşaatı) ve talebin (yeni hane halkı oluşumu) dengeleneceğini söylüyor.  Buffett’ın bu tahmininde yaptığı hata akla kendisinin bir sözünü getiriyor: Tahminler bize gelecekten ziyade tahmini yapan kişi hakkında bir şeyler söyler. (“Forecasts usually tell us more of the forecaster than of the future”.) Buffett’ın yaptığı bu tahmin de gelecekten daha ziyade kendi hakkında bir şeyler söylüyor. O da Amerikan kapitalizmine olan inancı.
Buffett’ın yıllar boyunca elde ettiği başarının dayandığı nokta yıllar boyunca yaptığı yanlışların verdiği doğru kararlardan sayıca çok daha az olması. Belki de bu noktadan aldığı güvenle Buffett her sene işlediği hatalardan samimiyetle bahsediyor. Belki de hataları konusunda hem kendine hem de dışarıya karşı bu kadar açık sözlü olduğu için bu derece başarılı oldu. Ben ikinci argümanın doğruya daha yakın olduğunu düşünüyorum. Aslında bütün dünyada bu derece samimiyetle ve özenle hissedarlara yazılan mektup sayısı az. Umarım Türkiye’de de gün gelir bir tane de olsa bunun bir örneği çıkar.